Leef het goede leven

Leestijd: 7 minuten

Een van de belangrijkste uitgangspunten van de stoïcijnse filosofie, is dat de wereld één is en kan worden beschouwd als een groot levend organisme die natuurwetten kent en een aantal universele principes heeft.

Oftewel, we zijn allemaal onderdeel van een veel groter geheel en er is geen twijfel over mogelijk dat de keuzes van ieder mens, en zijn of haar staat van zijn, een directe of indirecte invloed heeft op zijn omgeving en op de rest van de wereld.

In oude inheemse en spirituele tradities weet men dit al duizenden jaren, maar tegenwoordig wordt het ook door de wetenschap en door de kwantumfysica bevestigd, dat alles voortkomt uit hetzelfde energetische veld en dat alles in de kosmos met elkaar verbonden is.

Dit is allang geen zweverige boodschap meer en wat ik ook zelf heb ervaren: “Wij staan niet los van de natuur waarin we leven, maar we zijn onderdeel van een veel groter bewustzijn en eigenlijk een expressie van dat wat álles waarneemt en van het leven zelf!”

Als we vitaal willen blijven, dan moeten we dus niet alleen goed voor onszelf zorgen, maar ook bijdragen aan het (eco)systeem waarin we leven en als individu de verantwoordelijkheid moeten nemen om zoveel mogelijk onnodig lijden te voorkomen.

Het betekent dat de keuzes die we maken niet alleen passen bij onze eigen normen en waarden, maar dat we ook rekening houden met onze omgeving en met de behoeften en waarden van anderen, zonder dat dit ten koste gaat van onze eigen autonomie.

Dit primaire stoïcijnse principe is naar mijn mening het beste tegengif tegen de geïndividualiseerde, materialistische en narcistische consumptiemaatschappij van deze tijd.

“Een goed leven, is een leven dat in harmonie is met onszelf en met anderen en met de planeet.”

Wat is het goede leven?

Voor de oude stoïcijnen gaat het in het leven in de eerste plaats om de deugden die je bezit en niet om wat je hebt of om wat je bereikt.

Ze pleiten daarom niet voor de bevrediging van al onze behoeftes en al onze verlangens, maar voor een leven op basis van beheersing en onze bevrijding ervan.

Dit houdt in dat we ons veel minder moeten bezig houden met onze dromen en doelen, maar meer moeten focussen op het ontwikkelen van ons karakter en ons talent.

Wat natuurlijk niet betekent dat we geen ambitie of plezier mogen hebben, maar ‘een waardig mens zijn’ en ‘je plicht doen’ staat bij de stoïcijnen bovenaan.

De stoïcijnse deugden

Hieronder volgt een omschrijving van de vier stoïcijnse deugden en de sterke karaktereigenschappen die ermee gepaard gaan.

1. Wijsheid

Sterke kanten: nieuwsgierigheid, leergierigheid, bedachtzaamheid, kritisch denken, humor, creativiteit.

Volgens de stoïcijnen en vele andere filosofieën is wijzer worden de weg naar een bewust en beter leven.

Het betekent dat we op de juiste manier denken, dingen zien zoals ze zijn, accepteren wat we niet kunnen veranderen en doelen nastreven die niet ten koste gaan van onze omgeving en van onze eigen vitaliteit.

Wijsheid is de kunst om in alle levensomstandigheden juist te handelen, ons eigen morele kompas te ontwikkelen en niet altijd ‘de regels’ te volgen, als de situatie daarom vraagt.

Het houdt ook in dat we onze eigen intenties en motivatie blijven bevragen, niet blijven vasthouden aan onze oude overtuigingen en ons niet laten leiden door onze aannames en vooroordelen, omdat we enorm beperkt zijn in ons bewustzijn en in wat we werkelijk weten over de wereld en over onszelf.

Voor mij betekent wijsheid dat ik altijd open sta voor verandering en mezelf zal blijven ontwikkelen en dat ik iemand wil zijn die dankbaar is voor alles wat hij hier mag meemaken en daarbij volledig op de flow van het leven vertrouwt.

Ik vind het leven een fascinerende zoektocht naar meer zelfkennis en zingeving, waarbij ik vol verwondering en met humor blijf observeren hoe het leven zich vóór mij en dóór mij ontvouwt.

2. Moed

Sterke kanten: authenticiteit, eerlijkheid, oprechtheid, kwetsbaarheid, doorzettingsvermogen, dapperheid.

Moed betekent dat we onze eigen waarheid durven uit te spreken en onze eigen waarden durven na te leven.

Het is de bereidheid om angst, onzekerheid, tegenslag, teleurstelling, intimidatie en de confrontatie met lichamelijke pijn aan te gaan en te doorstaan.

Dit wil niet zeggen dat we nergens bang voor zijn, maar dat we besluiten om iets tóch te doen, omdat het belangrijk voor ons is, zelfs als we er op dat moment door zullen lijden.

Het houdt ook in dat we ons kwetsbaar durven opstellen en dat we in staat zijn om verandering te aanvaarden en dat we met onmacht en verlies kunnen omgaan.

Dit heb ik zelf ervaren, toen ik besloot om; een punt achter een langdurige relatie te zetten; als zelfstandig ondernemer aan een derde carrière te beginnen; de wereld rond te reizen; aan de andere kant van deze aardbol te gaan wonen; en afscheid te nemen van mijn goedbetaalde IT-baan.

Hier was wel wat moed voor nodig, maar achteraf ben ik blij dat ik destijds dichtbij mezelf en bij mijn eigen waarden ben gebleven en ben ik dankbaar dat ik het heb gedaan.

Moedig zijn betekent ook dat we onze verantwoordelijkheid nemen en onze eigen shit niet meer op anderen projecteren en dat we extreem eerlijk naar onszelf leren kijken en onze schadelijke schaduwkanten onder ogen durven zien.

Wat verdomd ingewikkeld is, omdat we onszelf vaak voorliegen en vreselijk voor de gek houden en omdat we de neiging hebben om onszelf ‘speciaal’ te vinden en graag willen geloven dat wij ‘goede’ mensen zijn en willen vasthouden aan wat we weten.

We vinden het extreem lastig om toe te geven dat we iets niet weten – of dat we ons onzeker of onveilig voelen en dat we de behoefte hebben het leven te controleren en onze omgeving te manipuleren.

Dit is een overlevingsmechanisme van ons brein en onderdeel van onze psychologie, waar we als mens allemaal mee te maken hebben.

Daarbij willen we naar mijn idee niet graag erkennen of toegeven, dat we zelf ook tot vreselijke dingen in staat zijn en hebben we werkelijk geen idee hoe moedig we zijn, als het er daadwerkelijk op aankomt.

Hoe trouw of dapper ben je eigenlijk, als je daarin nog nooit echt bent getest? Hoe eerlijk ben jij naar jezelf en anderen, als je jezelf niet goed kent?

Er is moed voor nodig om naar je hart te luisteren en je intuïtie te volgen en het is niet eenvoudig om je niet te laten misleiden door je emoties of door wat een ander van je vindt.

Heb jij het lef om authentiek te blijven en helemaal jezelf te zijn? Durf jij jezelf echt te leren kennen?

Dit is de grootste uitdaging en het avontuur van je leven, volgens mij. Dus durf kritisch naar jezelf te kijken en zeg eens eerlijk:  “Hoe moedig ben jij?”

“Als je de moed toont om je eigen weg te gaan, dan pas toont de weg zich aan jou.”

3. Rechtvaardigheid

Sterke kanten: verantwoordelijkheid, vertrouwen, vriendelijkheid, sociale intelligentie, leiderschap, compassie, tolerantie.

Rechtvaardigheid betekent dat we onszelf en anderen niet veroordelen en mensen gelijkwaardig behandelen, want als we onrechtvaardig handelen, dan raakt dit nooit alleen onszelf.

Keizer Marcus Aurelius schreef ooit: “Wat niet goed is voor de zwerm, is ook niet goed voor de bij.”

Dit zou je simpelweg kunnen omschrijven als ‘rekening houden met een ander’, maar volgens mij gaat het veel dieper dan dat.

Voor mij houdt het niet alleen in dat we verantwoordelijkheid nemen voor ons eigen leven, maar dat we daarbij ook de autonomie van anderen respecteren, andere meningen accepteren, het leven op deze planeet waarderen en zoveel mogelijk streven naar ‘win-win’.

Rechtvaardigheid gaat over leven vanuit ons hart en over beslissingen maken vanuit liefde, verbinding en vertrouwen. Niet vanuit angst, afgunst, schuld, schaamte, slachtofferschap of strijd.

Voor mij betekent het dat ik zonder verwachtingen wil leven, onvoorwaardelijk wil geven en iets wil bijdragen aan het welzijn van anderen, zonder mezelf daarbij te verliezen en me bewust te blijven van mijn eigen behoeftes en mijn eigen belastbaarheid.

4. Gematigdheid

Sterke kanten: gelijkmoedigheid, bedachtzaamheid, dankbaarheid, waardering voor schoonheid.

Gematigdheid is wat we in het Nederlands als ‘Het Juiste Midden’ of ‘De Gulden Middenweg’ beschrijven en wat in het Boeddhisme wordt aangeduid als het bewandelen van ‘The Middle Way’.

Het is de doorlopende dans en oneindige dialoog van het leven. De balans tussen: zijn en niet-zijn, geboorte en destructie, actie en abstractie, orde en chaos, gehechtheid en afkeer en onze vrije wil en dat wat vastligt.

Voor mij gaat gematigdheid over de juiste balans tussen werken en spelen, tussen inspanning en ontspanning, tussen discipline en overgave en het creëren van meer flow.

Het gaat over het helen van oude trauma’s, het doorzien van destructieve denkpatronen het vermogen om niet aan extreme zelfafwijzing of oneindige zelfbevrediging ten onder te gaan.

Wanneer we altijd bezig blijven met de behoeftes van ons getraumatiseerde en gekwetste  ego en blijven streven naar de bevrediging van al onze materiële verlangens, dan zullen we nooit tevreden zijn.

Volgens de stoïcijnen is de zin van het leven, dat we werken aan ons karakter, meer vervulling halen uit datgene wat we al hebben en zo min mogelijk leunen op externe zaken voor ons geluk.

“Een nobel mens zijn en een goed leven leiden is het hoogste doel om na te streven.”

Een goed mens is een gelukkig mens, aldus de stoïcijnen. Externe factoren als status, succes, geld en gezondheid zijn prettige bijkomstigheden, maar voor ons geluk niet van belang.

Ik geniet volop van mijn gezondheid en ik heb ook niets tegen geld en gave spullen, maar voor mij draait het leven vooral om eenvoud.

De essentie van het leven draait niet om wat ik bezit, maar om de kwaliteit van mijn relaties en om het ontwikkelen van mijn competenties en de persoon die ik wil zijn.

Dit vind ik een prachtige quote van Dr. Wayne Dyer: “Je krijgt nooit wat je wilt hebben, maar wat je bent dat trek je aan.”

Wijsheid, moed, rechtvaardigheid en gematigdheid zijn volgens de stoïcijnen dé voorwaarden voor het goede leven.

Voor welke waarden wil jij staan?


Vind je dit artikel interessant?
Download dan net als 3500+ anderen mijn e-book en ontvang meer inzichten van mij in je mail!



LEON NAN
Vitaliteitscoach en mentor voor mannen die standvastig willen zijn en meer zelfbewust en lichter willen leven.


Hulp nodig?

Wil jij meer rust in je hoofd, energie in je lijf en zin in je dagen? Then let’s talk! Klik hieronder en plan direct een vrijblijvend gesprek.