Wat is geluk?

Leestijd: 5 minuten

Als we naar onze kwaliteit van leven kijken, dan hebben we het dus nog nooit zo goed hebben gehad.

Er is wereldwijd minder ziekte, minder hongersnood, minder criminaliteit, minder oorlogen en meer gelijkheid en welvaart dan we ooit hebben meegemaakt in de menselijke geschiedenis.

Uit de hedendaagse cijfers blijkt echter ook dat we ons in het westen nog nooit zo slecht hebben gevoeld.

Steeds meer mensen kampen dagelijks met stress en depressieve klachten of ze hebben alles wat ze willen, maar vinden zichzelf nog steeds niet succesvol, geslaagd of goed genoeg en lopen alsnog rond met het idee dat ze ‘iets missen’.

Hoe komt het dat we hiermee worstelen en niet tevreden kunnen zijn? Waar worden we nou écht gelukkig van en is het eigenlijk wel zinvol om geluk na te streven?

Dit zijn geen eenvoudige vragen om te beantwoorden.

De zoektocht naar geluk

Laten we eens beginnen met de vraag: “Wil je graag gelukkig zijn?”

Het antwoord hierop lijkt vrij logisch, maar als we er wat dieper induiken, dan blijkt dat we eigenlijk niet goed weten wat geluk is en hoe we dit moeten definiëren.

Ook zijn er een aantal verkeerde opvattingen over geluk waar we massaal in geloven, maar die tegen ons werken en waar we meestal niet gelukkiger van worden.

“Geluk is wat je bent, als je niet denkt.”

Geluk zit in jezelf

De grootste misvatting als het gaat om geluk, is dat we onze omgeving moeten veranderen om gelukkig(er) te worden.

Dit lijken belangrijke factoren, maar een groter huis, een andere auto, een nieuwe garderobe of kasten vol met spullen, dragen nauwelijks iets bij aan ons geluk.

Bovendien overschatten we het korte termijneffect van onze positieve emoties en onderschatten we onze veerkracht voor alle shit die we meemaken.

Ik wil hiermee niet zeggen, dat onze omgeving geen invloed heeft op hoe we ons voelen, maar het heeft zelden iets te maken met onze omstandigheden, maar met hoe we ermee omgaan.

Geluk komt niet uit de buitenwereld, maar wordt grotendeels bepaald door hoe we over onszelf denken en hoe in het leven staan.

Het perfecte plaatje

Het maakt niet uit hoe gelukkig of succesvol je bent, er zal altijd weer gedachte in je opkomen dat je nog iets moet doen, om nóg gelukkiger te worden.

Dit komt omdat we niet gemaakt zijn om voortdurend voldaan of tevreden te zijn, maar om te overleven. Vroeg of laat krijgen we weer honger en moeten we weer in actie komen om een andere behoefte te bevredigen.

Het is een overlevingsmechanisme dat diep in ons zit, wat ervoor zorgt dat we niet voor altijd verzadigd zijn en telkens weer op zoek gaan naar onze volgende maaltijd, de volgende ‘beloning’ of ‘geluksgevoel’.

De keerzijde hiervan is, dat we onszelf doorlopend voor de gek houden en krampachtig hopen dat het volgende doel dat we nastreven ons eindelijk gelukkig gaat maken.

“Geluk is de afwezigheid van het streven naar geluk.”

Er is niets mis met doelen stellen, maar als je altijd bezig bent met de resultaten, dan leg je telkens de nadruk op het feit dat je het nog niet hebt en loop je de hele tijd achter een toekomst aan, die nooit komt.

Zolang je het verlangen hebt om iets te willen veranderen in je leven, dan ben je sowieso niet gelukkig. Dus focus niet op het creëren van het ‘perfecte plaatje’, maar op het hebben van ‘goede dagen’ en leef meer in het moment.

Geluk is gewoon… zijn, zonder gedachten over het verleden of verwachtingen voor toekomst.

Het is helemaal niet verkeerd om na te denken over later en fijn om ergens naar uit te kijken, maar het leven is volgens mij geen race, waarbij je na afloop een medaille krijgt – en dan eindelijk gelukkig kan zijn.

Geluk is geen doel

Volgens de Canadese schrijver en psychologie professor Jordan Peterson is ‘gelukkig willen zijn’ een onrealistisch doel, omdat we vroeg of laat allemaal te maken krijgen met pijnlijke momenten in ons leven, die onvermijdelijk zijn.

Het verliezen van een baan, het beëindigen van een relatie of afscheid nemen van familieleden en de mensen waar we van houden, zijn emotionele gebeurtenissen waar we zeker niet gelukkig van worden, maar die onontkoombaar bij ons leven horen.

“Geluk is het bijproduct van een goed leven.”

Geluk is geen doel wat je wilt nastreven, maar iets wat je kunt ervaren, wanneer je iets bijdraagt aan de wereld en werkt aan een zinvol bestaan, aldus Dr. Peterson.

Hij pleit net als de stoïcijnse filosofen voor een goed leven waarin we verantwoordelijkheid nemen en onszelf ontwikkelen om ons leven én dat van anderen een beetje beter te maken.

Dit geeft ons leven meer betekenis en daar worden we uiteindelijk veel gelukkiger van.

De definitie van geluk

Het is niet eenvoudig om een exacte definitie van geluk te geven, omdat dit voor iedereen een persoonlijke opvatting is en een optelsom is van meerdere factoren.

Om beter te beschrijven wat de basis is voor een gelukkig leven, kunnen we geluk het beste opdelen in een aantal verschillende vormen.

Het hedonisme

Om te beginnen zijn er momenten van blijdschap, plezier of genot, die ons een gelukzalig gevoel geven en waar we helemaal in kunnen opgaan, zoals: een glas alcohol, een reep chocola, een warm bad, een zonsondergang, een muziekconcert, een openhartig gesprek, een fantastische film of stevige seks.

Naast deze gelukservaringen willen we ook zeggenschap over ons leven en een bepaalde mate van zekerheid, zoals: een dak boven ons hoofd, geen schulden, een leuke baan en goede relaties, die ondersteunend zijn en waar geen drama in zit, want als je dit niet voor elkaar hebt en dagelijks overloopt van de stress, dan ben je zeer waarschijnlijk niet gelukkig, maar aan het overleven.

Hedonisten vinden dat genot het hoogste doel is in het leven. Ze stellen plezier en geestelijk genot (bijv. vriendschap en kunst) boven alles, maar er bestaat ook ‘onzuiver’ of ‘plat hedonisme’ dat vooral streeft naar lust en vervulling van lichamelijk genot.

Dit is de meest oppervlakkige vorm van geluk, waar ik, net als de stoïcijnen, geen groot voorstander van ben en weinig waarde aan hecht. Ik denk niet dat er iets mis is met genot, maar alles wat ons een goed gevoel geeft niet altijd goed voor ons en niet alles wat pijn en leed veroorzaakt is volgens mij per definitie slecht.

Bovendien kan het ervoor zorgen dat we onze aandacht te veel naar buiten richten en een manier worden om onszelf te verdoven, om een gebrek aan zingeving op te vullen en ons af te leiden van ‘het goede leven’.

Het goede leven

Volgens de stoïcijnen is het doel van het leven ‘het goede leven’ en dat is veel meer dan vluchtig genot en een kortstondig geluksgevoel.

De stoïcijnen noemden dit ‘Eudaimonia’: een staat van welbevinden die we ervaren wanneer we onze deugden naleven, werken aan onze waarden en dingen doen die we belangrijk vinden.

‘Eudaimonia’ is een vorm van geluk, die gaat over voldoening en verantwoordelijkheid. Het gaat over zingeving en kiezen wat het leven voor ons de moeite waarde maakt, met alle positieve ervaringen en negatieve shit die daarbij hoort.

“De zin van het leven, is de zin die jij eraan geeft.”

Hierbij is het belangrijk om een hoger doel te hebben en ons in te zetten voor iets dat groter is dan onszelf, want dit geeft ons leven veel meer betekenis en de mindset om met alle obstakels die daarbij horen om te kunnen gaan.

Of het nu gaat om klaar staan voor je familie en vrienden, zorgen voor je gezin, het opstarten van een onderneming, een sportvereniging steunen, muziek maken of vrijwilligerswerk doen, ons leven wordt er beter van als we iets kunnen betekenen voor anderen en kunnen delen met de mensen om ons heen.

Dit geeft ons meer vreugde en meer zin aan onze dagen – en daar kan al het plezier in de wereld naar mijn mening niet tegenop.

Voor mij gaat geluk gaat over vrede vinden in jezelf, volledig jezelf kunnen zijn, meer flow ervaren en voldoening halen uit de dingen die je doet.

Welke definitie van geluk kies jij?


Vind je dit artikel interessant?
Download dan net als 1500+ anderen mijn e-books en ontvang meer inzichten van mij in je mail!



Leon Nan
Vriend en vijand voor mannen die een bewust leven willen leiden en meer standvastig willen zijn.


Meer jezelf zijn?

Wil jij meer rust in je hoofd, energie in je lijf en zin in je dagen? Then let’s talk! Doe de gratis intake en plan direct een gesprek.